Centralny Rejestr Umów JSFP — kogo dotyczy?
Centralny Rejestr Umów JSFP — kogo dotyczy? Pełna lista jednostek sektora finansów publicznych z art. 9 u.f.p.: szpitale, urzędy, szkoły, uczelnie.
Centralny Rejestr Umów JSFP to rejestr prowadzony w systemie teleinformatycznym Ministra Finansów, w którym jednostki sektora finansów publicznych (JSFP) udostępniają informacje o zawieranych umowach. Obowiązek dotyczy wszystkich podmiotów tworzących sektor finansów publicznych wymienionych w art. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych — od urzędów i szkół po szpitale i uczelnie. Obowiązuje od 1 lipca 2026 r.
Ten artykuł jest częścią przewodnika Centralny Rejestr Umów (CRU).
Co oznacza skrót JSFP?
JSFP to jednostka sektora finansów publicznych — podmiot, który ustawa o finansach publicznych zalicza do sektora publicznego ze względu na sposób finansowania i wykonywanie zadań publicznych. Katalog tych podmiotów jest zamknięty i zawiera go art. 9 u.f.p. Centralny Rejestr Umów obejmuje właśnie te jednostki — stąd jego pełna nazwa: Centralny Rejestr Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych (CRU JSFP).
Kogo dotyczy Centralny Rejestr Umów JSFP — pełna lista (art. 9 u.f.p.)
Do sektora finansów publicznych, a tym samym do obowiązku raportowania do CRU, należą:
- organy władzy publicznej, w tym organy administracji rządowej, organy kontroli państwowej i ochrony prawa oraz sądy i trybunały,
- jednostki samorządu terytorialnego (gminy, powiaty, województwa) oraz ich związki,
- związki metropolitalne,
- jednostki budżetowe,
- samorządowe zakłady budżetowe,
- agencje wykonawcze,
- instytucje gospodarki budżetowej,
- państwowe fundusze celowe,
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych i zarządzane przez niego fundusze oraz Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego i fundusze zarządzane przez Prezesa KRUS,
- Narodowy Fundusz Zdrowia,
- samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej (SPZOZ),
- uczelnie publiczne,
- Polska Akademia Nauk i tworzone przez nią jednostki organizacyjne,
- państwowe i samorządowe instytucje kultury (muzea, teatry, biblioteki, domy kultury),
- inne państwowe lub samorządowe osoby prawne utworzone na podstawie odrębnych ustaw w celu wykonywania zadań publicznych — z wyłączeniem przedsiębiorstw, instytutów badawczych, banków i spółek prawa handlowego.
Szacuje się, że obowiązkiem objętych jest ponad 50 000 podmiotów w całej Polsce.
CRU w ochronie zdrowia: szpitale i SPZOZ
Dla podmiotów leczniczych Centralny Rejestr Umów to realne, nowe obciążenie operacyjne. Samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej wymienione są wprost w katalogu JSFP, więc szpitale, przychodnie i inne SPZOZ-y od 1 lipca 2026 r. udostępniają w CRU informacje o umowach stanowiących zamówienia.
Specyfika ochrony zdrowia — duża liczba umów na dostawy (leki, sprzęt, materiały medyczne), usługi (diagnostyka, sprzątanie, żywienie, serwis aparatury) i roboty (remonty oddziałów) — oznacza, że liczba zgłoszeń w typowym szpitalu może iść w setki rocznie. To właśnie tam ryzyko przekroczenia 30-dniowego terminu jest największe.
Które konkretnie umowy podlegają zgłoszeniu, wyjaśniamy w artykule Centralny Rejestr Umów — jakie umowy zgłaszać?.
Kto w jednostce odpowiada za CRU?
Za udostępnianie i aktualizowanie informacji w Centralnym Rejestrze Umów odpowiada kierownik jednostki sektora finansów publicznych. W praktyce realizacja obowiązku jest delegowana na dział zamówień, sekretariat lub księgowość — ale odpowiedzialność prawna pozostaje po stronie kierownika.
Ustawa o CRU JSFP (z 4 grudnia 2025 r.) nie przewiduje odrębnej sankcji karnej za niewykonanie obowiązku — odpowiedzialność karną z pierwotnego rejestru umów wykreślono. Obowiązek pozostaje jednak egzekwowalny i podlega kontroli (NIK, RIO). Jak rozłożyć odpowiedzialność w jednostce, opisaliśmy w artykule Kto odpowiada za CRU MF w jednostce?.
Etap przygotowawczy: zakładanie kont od 1 kwietnia 2026
Zanim 1 lipca 2026 r. ruszy obowiązek raportowania, jednostki przechodzą etap organizacyjny. Od 1 kwietnia 2026 r., na podstawie rozporządzenia wykonawczego Ministra Finansów i Gospodarki z 30 marca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 440), kierownik jednostki (lub jego reprezentant) składa wniosek o założenie konta w systemie CRU JSFP. Do wniosku przygotuj m.in.: numer REGON, oficjalny adres e-mail jednostki, adres strony BIP oraz dokument potwierdzający powołanie kierownika.
Resort rekomenduje rozłożenie wniosków w czasie według typu jednostki:
| Termin | Jednostki |
|---|---|
| 1–22 kwietnia 2026 | jednostki rządowe |
| 22 kwietnia – 31 maja 2026 | jednostki samorządowe |
| od 31 maja 2026 | pozostałe jednostki |
Najczęściej zadawane pytania
Co to jest JSFP? Jednostka sektora finansów publicznych — podmiot wymieniony w art. 9 ustawy o finansach publicznych, finansowany ze środków publicznych i wykonujący zadania publiczne.
Czy szpital (SPZOZ) musi raportować do CRU? Tak — samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej należą do JSFP i od 1 lipca 2026 r. podlegają obowiązkowi raportowania do CRU.
Czy spółki prawa handlowego należące do gminy podlegają CRU? Spółki prawa handlowego są wyłączone z katalogu JSFP z art. 9 u.f.p., więc co do zasady nie są objęte obowiązkiem CRU jako JSFP.
Kto odpowiada za raportowanie w jednostce? Kierownik jednostki sektora finansów publicznych — niezależnie od tego, komu fizycznie powierzono wprowadzanie danych.
Prowadzisz jednostkę objętą Centralnym Rejestrem Umów JSFP? Sprawdź, jak Medulis porządkuje raportowanie umów dla szpitali, urzędów i innych JSFP — CRU — Centralny Rejestr Umów — albo złóż wniosek o dostęp do Demo na danych testowych.